Belangrijkste gevolgen van de nieuwe exportregelgeving voor staal voor de internationale staalmarkt (2026)
I. Kernconclusies
De invoering door China van een exportvergunningsstelsel voor circa 300 staalproducten (vanaf 1 januari 2026), in combinatie met het CBAM-koolstoftarief van de EU en het wereldwijde protectionisme in de handel, zal leiden tot een krimp van het Chinese exportvolume op korte termijn, een verschuiving van het prijscentrum, een herstructurering van de wereldwijde aanbodstructuur en regionale prijsverschillen, een toename van het aandeel hoogwaardige/conforme staalproducten en versnelde aanpassingen in de alternatieve productiecapaciteit en handelsstromen in het buitenland.
II. Directe gevolgen: aanbod, prijzen en handelsstromen
1. Aanbodzijde: Krimp van de totale Chinese export en een vertraging van het exporttempo
Exportvolume: De netto staalexport van China zal naar verwachting in 2026 met 17% op jaarbasis dalen tot ongeveer 0,97 miljard ton, waarbij in januari en februari al een daling van **8,1%** op jaarbasis is waargenomen; de export van producten met een lage toegevoegde waarde (staalblokken, staal voor algemeen gebruik) wordt aanzienlijk meer beperkt.
Nalevingsdrempels: Licenties + kwaliteitscontrole + gefaseerde uitgifte zullen kleine en middelgrote handelaren en niet-conforme orders elimineren, terwijl het marktaandeel van toonaangevende bedrijven toeneemt.
1. **Tijdsverloop:** De aanvraagperiode bedraagt 3-5 werkdagen, wat leidt tot kortstondige vertragingen bij de douaneafhandeling en de contractuitvoering. Bestellingen worden voornamelijk geplaatst bij bedrijven die aan de eisen voldoen.
2. **Prijszijde:** De wereldwijde staalprijzen stijgen en de regionale prijsverschillen worden kleiner.
De exportprijzen van China stijgen: hogere nalevingskosten en een afname van de wanordelijke export tegen lage prijzen hebben geleid tot een herstel van de gemiddelde exportprijs van algemene staalproducten, wat een aanzienlijke steun vormt voor Azië, het Midden-Oosten en Latijns-Amerika.
De regionale prijsverschillen worden kleiner: de Chinese prijzen komen steeds meer overeen met die van concurrenten zoals Japan, Zuid-Korea en India, waardoor het prijsvoordeel wordt geoptimaliseerd en tegelijkertijd behouden blijft.
**Kostenverhoging:** Met de volledige implementatie van het EU-CBAM zijn de koolstofkosten per ton staal voor staalbedrijven met een lang productieproces met ongeveer € 45 gestegen, waardoor de concurrentiepositie van niet-groene staalexport verder verzwakt.
3. **Handelsstromen:** Orders verschuiven naar alternatieve capaciteit en conforme kanalen.
Het Belt and Road Initiative, ASEAN, het Midden-Oosten en Latijns-Amerika blijven de belangrijkste bestemmingen, maar het ordervolume en de frequentie nemen toe, met een groter aandeel orders met een laag risico en een hoge mate van conformiteit.
**Alternatieve capaciteit:** Door de toegenomen capaciteitsbenutting in India, Turkije, de ASEAN-regio en Oost-Europa wordt de vraag in het lage en middensegment afgeleid, wat resulteert in een groter aanbod in sommige gebieden, maar met navenant stijgende prijzen.
Hoogwaardige producten: Speciaal staal, hoogwaardig staal en elektrotechnisch staal krijgen prioriteit bij export- en quotagaranties. Het wereldwijde aanbod van hoogwaardige producten is krap, wat resulteert in stabiele prijzen.
III. Trends op middellange tot lange termijn: structurele verbetering en herstructurering
Optimalisatie van de exportstructuur: Het aandeel producten met een lage toegevoegde waarde neemt af, waarbij hoogwaardige platen, speciaal staal en groenstaal de belangrijkste exportproducten worden. De handel verschuift van "volumegedreven prijsverlaging" naar kwaliteits- en nalevingsgedreven groei.
Het mondiale concurrentielandschap wordt hervormd: handelsbelemmeringen worden steeds meer de norm. De drievoudige beperking van CBAM + vergunningen + antidumpingmaatregelen verschuift de Chinese staalexport van een "schaalvoordeel" naar een alomvattend voordeel van technologie + kosten + naleving.
Versnelde capaciteitsopbouw en samenwerking in het buitenland: Toonaangevende bedrijven vestigen smelt- en verwerkingsfaciliteiten in het buitenland om de exportafhankelijkheid te verminderen en de lokale toeleveringsketen en de naleving van de CO2-regelgeving te versterken.
IV. Belangrijkste risico's en signalen
Risico's op korte termijn: Afname van exportorders, hogere kosten voor naleving van regelgeving (ongeveer 50-100 RMB per zending) en hogere totale kosten als gevolg van verstoringen in de scheepvaart en geopolitieke spanningen.
Positieve signalen: Verbeterde exportorders, een positieve prijsontwikkeling en een toegenomen onderhandelingsmacht voor hoogwaardige producten verlichten de druk van internationale handelsconflicten.
V. Samenvatting De kern van de nieuwe regelgeving is het beheersen van het totale volume, het optimaliseren van de structuur en het versterken van de naleving. Op korte termijn zal dit leiden tot een daling van de Chinese export, een stijging van de wereldprijzen en een herstel van het evenwicht tussen vraag en aanbod. Op middellange en lange termijn zal het de opwaardering van de wereldwijde staalhandel bevorderen richting hoogwaardige, koolstofarme en aan de regelgeving voldoende producten, en de ontwikkeling van alternatieve productiecapaciteit en een regionale arbeidsverdeling versnellen.
Geplaatst op: 13 maart 2026
